PFAPA, periyodik ateş, ağızda aftlar, boğaz iltihabı ve boyunda lenf bezi büyümesinin baş harflerinden oluşan bir sendromdur. Çocukluk çağında en sık görülen periyodik ateş sendromudur ve genellikle beş yaşından önce başlar.
Belirtiler
En belirgin özellik, saat gibi düzenli aralıklarla, çoğu zaman üç ila altı haftada bir tekrarlayan ve birkaç gün süren yüksek ateştir. Ateşe ağızda aftlar, boğaz kızarıklığı ve boyunda hassas lenf bezleri eşlik edebilir. Ataklar arasında çocuk tamamen sağlıklıdır ve büyüme gelişmesi normaldir.
Tanı
PFAPA’ya özgü bir test yoktur; tanı, atakların düzeni ve özellikleriyle konur ve benzer tablolar yapan diğer nedenlerin dışlanmasını gerektirir. Ateş günlüğü tutmak tanı için çok değerlidir; bu konuda muayeneye hazırlık sayfamıza bakabilirsiniz. Boğaz kültürünün negatif olması ve antibiyotiklere yanıt alınmaması tanıyı destekler.
FMF ve diğer sendromlardan farkı
Ülkemizde sık görülen Ailevi Akdeniz Ateşi de tekrarlayan ateşle seyreder; ancak FMF’de karın ve göğüs ağrısı ön plandadır ve ataklar daha düzensizdir. Bazı çocuklarda iki durumun özellikleri bir arada görülebilir. Daha nadir görülen diğer kalıtsal periyodik ateş sendromları da ayırıcı tanıda değerlendirilir.
Tedavi ve seyir
PFAPA genellikle iyi huyludur ve çoğu çocukta yıllar içinde kendiliğinden geçer. Atak sırasında hekimin önerdiği tek doz kortizon ateşi hızla düşürebilir; ancak bazı çocuklarda atak aralarını kısaltabilir. Sık ve yaşam kalitesini bozan ataklarda bademcik ameliyatı bir seçenek olarak konuşulabilir. Tedavi kararı çocuğun durumuna göre hekimle birlikte verilir. Genel ateş değerlendirmesi için tekrarlayan ateş sayfamıza bakabilirsiniz.
Genel bilgi kaynakları: PRINTO/Eurofever periyodik ateş sınıflama ölçütleri (2019); Avrupa Pediatrik Romatoloji Derneği (PRES) ve SHARE girişimi önerileri. Kontrol tarihi: Ekim 2026. Bu sayfa hekim incelemesinden geçmiş bir tıbbi metin değildir; tanı ve tedavi için çocuğunuzun hekimine başvurun. Acil durumda 112’yi arayın.